Chuyện Việt Nam

Tham nhũng ACV: Trừng trị phần ngọn hay khơi thông thể chế

ACV đã đổ bao nhiêu tiền vào sân bay Long Thành, ai là thầu chính?

Giá vàng rớt thê thảm

Tác giả:  Nguyen Tuan Khoa

06/3/2026

KD: Một bài viết ngắn mà hay. Đọc mình thấy thất vọng bởi cung cách quản trị của thể chế này., dù nói thẳng, đã thất vọng quá nhiều lần. Vì sao mà trước đây các việc "dơ bẩn" ko được bộc lộ- câu trả lời ko phải ở người dân. Nhưng trong đó có một lý do là Thế giới phẳng- một bước tiến vĩ đại của Lịch sử- chưa phổ biến.

Nay thì khó dấu giếm hơn. Nhưng tác giả đã nói thẳng một điều về "điểm nghẽn"- đó chính là cái "điểm nghẽn" khiến cho XH ko thể phát triển theo hướng văn minh, khoa học. Nhưng ai cũng sợ đụng chạm, vì cái mũ "phản động" luôn lơ lửng trên đầu

Và vì thế mà Long Thành chưa phải vụ cuối cùng. 

-------------- 

Hôm nay 3/3/2026 các báo đồng loạt đưa tin ông Phiệt- chủ tịch Hội Đồng Quản Trị Tổng Công ty Cảng Hàng không Việt Nam (ACV) và ông Việt- PTGD ACV bị bắt về hành vi tham nhũng và nhiều việc khác liên quan đến dự án sân bay Long Thành. Lần đầu tiên những người đứng đầu "đế chế" quản lý 21 sân bay bị sờ gáy. Câu hỏi đặt ra là: Suốt hàng thập kỷ qua, với số vốn đầu tư khổng lồ, liệu các đời lãnh đạo trước có thực sự trong sạch?

Không! Thậm chí còn dơ bẩn hơn!

Ngày 27/08/2004 tôi được dự lễ khởi công Nhà Ga Quốc Tế Sân Bay Tân Sơn Nhất. Buổi lễ này sẽ chẳng có gì đặc biệt nếu không có bài phát biểu không cầm giấy của thủ tướng Phan Văn Khải. Với thái độ nghiêm khắc và gay gắt, ông Khải nói: “Công trình này phải tránh được những khuyết điểm trong xây dựng sân bay Nội Bài”. 

Ông Khải đã chỉ ra những sai phạm tai đây như: thiết bị mua về không sử dụng được, dột nát, ngập nước, mất điện, vốn đội lên 200%... Ông nói tiếp: “Vậy mà không có ai bị kỷ luật! Bây giờ nhìn lại tôi chỉ muốn đập nó đi nhưng mà xin lỗi, muốn đập nó thì cũng phải có tiền mới đập được”. Ngồi cách ông chỉ 3m tôi thấu cảm được sự bất lực của người đứng đầu Chính Phủ trước những sai phạm tại sân bay Nội Bài khi đó.

Cô phiên dịch đã không dịch những đoạn quan trọng nhất và các phóng viên có mặt cũng không dám đăng trong các số báo ngày hôm sau. Nó chỉ tồn tại trong sổ tay của tôi để hôm này tôi viết ra mong được hầu chuyên bạn đọc FB.

Thời ông Khải trở về trước, sự bưng bít thông tin là chính sách của các quốc gia cộng sản nhưng không thể kỷ luật thuộc cấp lại là sự giới hạn quyền lực trong bối cảnh lịch sử lúc bấy giờ. Cùng thế khó đó, ông Phạm Văn Đồng cũng có lần nói câu tương tự như vậy: trong suốt nhiệm kỳ, tôi chưa từng kỷ luật ai.

Câu nói của ông Khải đã bộc lộ một điều: các đời lãnh đạo ACV không trong sạch và những kẻ tham nhũng của ACV đã hạ cánh an toàn và để lại những hệ lụy kéo dài đến tận Long Thành hôm nay.

Hôm qua, ngày 02/03/2026, ông Tô Lâm, trong cuộc họp với Ban Nội Chính, đã cho thấy sự cứng rắn với nạn tham nhũng. Truy tố bà Kim Tiến rồi nhốt 2 ông trùm ACV, có dấu ấn của ông Lâm chứ không phải ông Chính.

Trừng trị khi tham nhũng thành chuyện đã rồi cũng… tốt, còn hơn là không làm. Nhưng cái gốc lại là thể chế! Ông Tô Lâm đã từng chỉ ra thể chế là điểm nghẽn của điểm nghẽn. Tôi nghĩ hoài không hiểu thể chế theo ông Tô Lâm là gì? Có lẽ ông muốn nói đến khía cạnh lập pháp và cấu trúc của nhà nước pháp quyền. 

Tuy nhiên, trong khi các nhà lãnh đạo tập trung vào việc khơi thông các văn bản quy phạm pháp luật, thì dư luận lại trăn trở về một cơ chế kiểm soát quyền lực độc lập. Người ta gọi đó là điểm nghẽn chính trị, là thể chế chính trị, là tam quyền phân lập

Nói cách khác, hiện nay đảng Cộng Sản Việt Nam đang lãnh đạo đất nước, đứng cao hơn cả Quốc Hội, hơn cả Chính Phủ và hơn cả Tư Pháp. Tôi tin rằng có một khoảng cách rất lớn trong hai suy nghĩ về thể chế nói trên.

Việc ông Đinh La Thăng được thả về sớm khi thụ án chưa được 1/3 thời gian phải chấp hành án 30 năm và cũng không khắc phục hậu quả hàng trăm tỷ đồng, cho thấy điểm nghẽn không nghẽn! Nếu sự nghiêm minh không đi đôi với việc khắc phục hậu quả, thì những 'điểm nghẽn' mà chúng ta đang nói tới, có lẽ vẫn chỉ là những nút thắt được nới lỏng cho một vài cá nhân cụ thể.

Với những người đã từng chứng kiến lễ khởi công hơn 20 năm trước như tôi, chúng ta không chỉ cần những bản án, mà cần một cơ chế để những nỗi phẫn uất của lịch sử không còn lặp lại ở sân bay Long Thành hay bất cứ dự án nào khác trên đất nước này.

Kim Dung

ACV đã đổ bao nhiêu tiền vào sân bay Long Thành, ai là thầu chính?

Diệu Thanh

 

Thứ sáu, 6/3/2026 

ACV đang dồn nguồn lực lớn nhất lịch sử vào dự án sân bay Long Thành, với hàng chục nghìn tỷ đồng đã giải ngân. Các gói thầu chục nghìn tỷ cũng thu hút nhiều nhà thầu xây dựng lớn.

Thông tin ông Vũ Thế Phiệt - Chủ tịch HĐQT Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV), cùng ông Nguyễn Tiến Việt - Phó tổng giám đốc ACV, bị Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an bắt tạm giam để điều tra về hành vi vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng, nhận tiền để tạo điều kiện cho nhà thầu được trúng thầu đang trở thành tâm điểm chú ý của thị trường.

Đặc biệt khi sân bay Long Thành là dự án hạ tầng hàng không lớn nhất Việt Nam hiện nay. Riêng dự án thành phần 3 do ACV làm chủ đầu tư đã có tổng vốn gần 99.000 tỷ đồng, với hàng chục nghìn tỷ đã được giải ngân trong những năm gần đây.

ACV đã rót hơn 34.000 tỷ vào sân bay Long Thành

Sân bay Long Thành chính thức khởi công vào tháng 1/2021. Tuy nhiên, trong giai đoạn đầu của dự án, việc giải ngân vốn còn ở mức thấp do chủ yếu tập trung cho công tác chuẩn bị, thiết kế kỹ thuật và lựa chọn nhà thầu.

Bước sang giai đoạn 2022-2023, dòng tiền từ ACV đổ vào dự án bắt đầu tăng lên khi các gói thầu xây dựng chính được khởi động. Theo các báo cáo tài chính của ACV, chi phí xây dựng cơ bản dở dang tại dự án sân bay Long Thành bắt đầu tăng mạnh từ năm 2023, khi nhiều hạng mục như san nền, đường băng và hạ tầng kỹ thuật được triển khai đồng loạt.

Đến năm 2024, tốc độ giải ngân tăng rõ rệt. ACV khi đó đã chi khoảng 12.700 tỷ đồng cho các dự án xây dựng, trong đó phần lớn tập trung vào sân bay Long Thành và dự án mở rộng nhà ga T3 Tân Sơn Nhất.

Năm 2025 đánh dấu giai đoạn tăng tốc của dự án sân bay lớn nhất cả nước khi ACV tiếp tục rót thêm khoảng 21.400 tỷ đồng vào các công trình đang thi công. Nhờ đó, tổng giá trị vốn đã đầu tư vào sân bay Long Thành tính đến cuối năm 2025 của doanh nghiệp đã vào khoảng 34.190 tỷ đồng.

So với tổng mức đầu tư gần 99.000 tỷ của dự án thành phần 3, số vốn đã giải ngân mới tương đương khoảng 1/3.

Nguồn vốn cho dự án chủ yếu đến từ vốn tự có của ACV, kết hợp với các khoản vay thương mại từ hệ thống ngân hàng trong nước. Tổng công ty này từng ký hợp đồng vay hợp vốn khoảng 1,8 tỷ USD với các ngân hàng lớn để đảm bảo nguồn lực tài chính cho dự án.

Với quy mô giải ngân lên tới hàng chục nghìn tỷ đồng mỗi năm, Long Thành hiện là dự án chi phối gần như toàn bộ chi phí đầu tư xây dựng của ACV, đồng thời trở thành một trong những công trường hạ tầng có dòng vốn lớn nhất Việt Nam.

Ai đang ở trên công trường sân bay Long Thành

Dự án sân bay Long Thành giai đoạn 1 có tổng mức đầu tư khoảng 110.000 tỷ đồng, được chia thành 4 dự án thành phần. Trong đó, phần lớn các hạng mục xây dựng quan trọng nhất thuộc dự án thành phần 3 - các công trình thiết yếu trong cảng hàng không do ACV làm chủ đầu tư, với tổng vốn gần 99.000 tỷ đồng.

Đây cũng là phần chiếm tỷ trọng vốn lớn nhất của toàn bộ dự án, bao gồm các hạng mục cốt lõi như nhà ga hành khách, đường cất hạ cánh, đường lăn, sân đỗ tàu bay, hệ thống nhiên liệu, hạ tầng kỹ thuật và nhiều công trình phụ trợ khác.

Tổng chi phí xây dựng riêng trong dự án thành phần này được ước tính khoảng 52.000 tỷ đồng, bên cạnh hàng chục nghìn tỷ đồng dành cho thiết bị, tư vấn và các chi phí khác.

Trong các gói thầu thuộc dự án thành phần 3 của ACV, gói thầu 5.10 - xây dựng và lắp đặt thiết bị nhà ga hành khách là hạng mục lớn nhất. Gói thầu này có giá trị khoảng 35.000 tỷ và được thực hiện bởi liên danh Vietur. Liên danh này gồm nhiều doanh nghiệp xây dựng tên tuổi trong và ngoài nước như IC Ictas (Thổ Nhĩ Kỳ), Ricons, Newtecons, SOL E&C, ATAD, Tổng công ty Xây dựng số 1 (CC1), HAWEE, Vinaconex, Phục Hưng Holdings và Tổng công ty Xây dựng Hà Nội.

Bên cạnh nhà ga hành khách, một hạng mục quan trọng khác là gói thầu 4.6, bao gồm việc thi công xây dựng và lắp đặt thiết bị cho đường cất hạ cánh, đường lăn và một số hạng mục trong khu bay.

Gói thầu này có giá trị khoảng 7.200 tỷ đồng và được thực hiện bởi liên danh gồm Tổng công ty Xây dựng công trình hàng không ACC, Tổng công ty Xây dựng Trường Sơn, Vinaconex, Cienco4 và một số doanh nghiệp xây dựng khác.

Ngoài 2 gói thầu lớn trên, ACV còn triển khai nhiều gói thầu khác thuộc hệ thống hạ tầng kỹ thuật của sân bay. Trong đó có gói thầu liên quan đến việc thi công sân đỗ máy bay và các công trình phụ trợ trong khu bay với giá trị hàng nghìn tỷ, cùng các gói thầu xây dựng hệ thống giao thông nội cảng, cấp điện, cấp nước và thoát nước cho toàn bộ khu vực sân bay.

Ngoài dự án thành phần 3 do ACV làm chủ đầu tư, dự án sân bay Long Thành còn có dự án Thành phần 1, các công trình trụ sở cơ quan quản lý Nhà nước. Cập nhật đến cuối tháng 1, tất cả 6 công trình trụ sở đã hoàn thành xây dựng.

Tại dự án Thành phần 2 - các công trình phục vụ quản lý bay do Tổng công ty Quản lý bay Việt Nam (VATM) thực hiện. Phần này bao gồm đài kiểm soát không lưu, hệ thống radar và các công trình kỹ thuật phục vụ hoạt động điều hành bay.

Còn dự án Thành phần 4 - các công trình dịch vụ hàng không như dịch vụ mặt đất, suất ăn hàng không, bảo dưỡng tàu bay và các dịch vụ kỹ thuật khác. Các doanh nghiệp trong ngành hàng không như Vietnam Airlines, Vietjet, cùng một số doanh nghiệp dịch vụ hàng không khác đã được giao nghiên cứu đầu tư và khai thác các hạng mục này khi sân bay đi vào vận hành.

Giá vàng rớt thê thảm

Hồng Nhung

Thứ sáu, 6/3/2026

Giá vàng trong nước rớt thêm hơn 2 triệu đồng mỗi lượng  chỉ trong một đêm. Ảnh: Chí Hùng.

Sáng 6/3, giá vàng trong nước lao dốc mạnh theo diễn biến suy yếu của giá vàng thế giới. Hiện giá mua vào của các doanh nghiệp chỉ quanh mức 180 triệu đồng mỗi lượng.

Mở cửa phiên giao dịch sáng nay, Công ty TNHH MTV Vàng bạc đá quý Sài Gòn (SJC) mạnh tay giảm giá vàng miếng xuống mức 179,5 triệu đồng/lượng (mua) và 182,5 triệu đồng/lượng (bán), đều thấp hơn 2,2 triệu đồng so với giá chốt phiên liền trước.

Tới hơn 9h, giá vàng miếng hồi phục nhưng vẫn chỉ giao dịch ở vùng 180,8 - 183,8 triệu đồng/lượng (mua - bán), vẫn thấp hơn 900.000 đồng so với giá chốt phiên liền trước.

Diễn biến tương tự cũng ghi nhận tại loạt thương hiệu lớn như CTCP Vàng bạc đá quý Phú Nhuận (PNJ), Tập đoàn DOJI, Tập đoàn Phú Quý, Bảo Tín Minh Châu, Bảo Tín Mạnh Hải, Mi Hồng... Theo đó, các doanh nghiệp này hiện đều kéo giá mua - bán vàng miếng về tương đương SJC.

Gần đây, giá vàng miếng liên tục ghi nhận những phiên tăng giảm lên tới vài triệu đồng/lượng. Tuy nhiên, trong 4 phiên gần nhất, giá vàng miếng đã giảm tổng cộng hơn 7 triệu đồng/lượng, mức giảm này cộng với chênh lệch giá mua - bán các doanh nghiệp đưa ra khiến người mua vàng từ đầu tuần đang lỗ hơn 10 triệu đồng/lượng.

Đà suy yếu cũng xảy ra ở sản phẩm vàng nhẫn. Công ty SJC mở cửa sáng nay niêm yết giá vàng nhẫn 99,99 loại 1-5 chỉ ở 179,2 - 182,2 triệu đồng/lượng, giảm 2,2 triệu đồng, trước khi bật tăng trở lại ở mức 180,5 - 183,5 triệu/lượng hiện tại. Dù vậy, mức giá hiện tại vẫn thấp hơn 900.000 đồng so với cuối ngày hôm qua.

Các thương hiệu lớn như DOJI cũng mạnh tay giảm giá vàng nhẫn, đưa giá bán mặt hàng này về vùng 182,5 triệu đồng/lượng. Trong khi PNJ, Phú Quý, Mi Hồng, Bảo Tín Minh Châu và Bảo Tín Mạnh Hải giữ giá bán vàng nhẫn ở mức cao nhất thị trường tại 183,8 triệu đồng/lượng, ngang bằng với giá bán vàng miếng SJC.

Đà giảm của giá vàng trong nước sáng nay chủ yếu do tác động của giá vàng thế giới. Kim loại quý đêm qua có lúc rớt mạnh về vùng 5.060 USD/ounce trước khi hồi phục nhẹ về 5.130 USD/ounce hiện tại.

Trong vài ngày qua, giá vàng quốc tế liên tục đón nhận những cơn sóng mạnh. Sau khi Mỹ và Israel tấn công Iran ngày 28/2, giá vàng nhảy vọt hai ngày đầu tháng 3, lên gần 5.500 USD/ounce, tương ứng mức tăng 230 USD/ounce. Tuy nhiên ngay sau đó, kim loại quý lại bất ngờ đảo chiều giảm mạnh trong những ngày tiếp theo, xuống mức thấp nhất 4.998 USD/ounce. Biên độ dao động ngày của giá thế giới cũng lên tới 100-300 USD/ounce.

Diễn biến giá vàng thế giới hiện hoàn toàn trái ngược với những dự báo trước đó về một đợt "tăng sốc" khi xung đột tại Trung Đông diễn ra.

Ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc Phân tích Khối Khách hàng cá nhân của Công ty Chứng khoán Yuanta Việt Nam đánh giá xung đột Trung Đông đã thúc đẩy vàng tăng giá những ngày trước đó. Nếu tính đà tăng giá từ năm 2025 đến đầu tháng 3 thì vàng đã tăng khá mạnh, khoảng 77%.

Vì thế khi giá USD tăng, vàng chịu sự không ít áp lực, các hoạt động chốt lời diễn ra trên diện rộng đã khiến giá kim loại quý lao không phanh. Hơn nữa, giá dầu tăng nhanh sau khi xung đột Trung Đông bùng phát đã khiến dòng tiền đổ vào thị trường này nhiều hơn so với vàng. Từ đó dẫn đến đà tăng giá của vàng không kéo dài, hiệu ứng giá hạ nhiệt càng thúc đẩy đà bán ra tăng lên.