Hà Tĩnh: Những ánh đèn pin loang loáng trên cánh đồng

Huy Nguyen 

03/5/2026

“...Sau cơn mưa, những ánh đèn pin loang loáng trên cánh đồng. Vì sao người nông dân không đợi tới khi trời sáng mới ra thăm đồng? Đơn giản vì sốt ruột! Giá lúa năm nay rẻ, rất rẻ! Rẻ tới mức bán 10kg lúa mới mua được 1 tô phở. Dù vậy, cánh đồng lúa là nguồn thu nhập chính của gia đình họ. Nơi đó là nồi cơm hàng ngày của cả nhà, là tấm áo mới, là tiền điện, là học phí cho con... Không sốt ruột sao được”.

Lúc tối, sau trận mưa giông ở Hà Tĩnh, chị Đinh An Phong gửi cho tôi mấy tấm ảnh kèm lời nhắn: 

"Trận mưa gió tối nay các vùng lân cận chị thấy mọi người đưa tin lúa ở sân nhà cũng ướt, ngập vì mưa to quá. Lúa ngoài ruộng nhiều cánh đồng như chiếu trải"

Như chiếu trải nghĩa là ngã rạp hết rồi. Lúa ngã rạp thì không cắt bằng máy được, chỉ có thể dùng liềm đi cắt, góp nhặt lại những hạt lúa ngậm nước về làm thức ăn cho gia súc thôi. 

Sau cơn mưa, những ánh đèn pin loang loáng trên cánh đồng. Vì sao người nông dân không đợi tới khi trời sáng mới ra thăm đồng? Đơn giản vì sốt ruột! Giá lúa năm nay rẻ, rất rẻ! Rẻ tới mức bán 10kg lúa mới mua được 1 tô phở. Dù vậy, cánh đồng lúa là nguồn thu nhập chính của gia đình họ. Nơi đó là nồi cơm hàng ngày của cả nhà, là tấm áo mới, là tiền điện, là học phí cho con... Không sốt ruột sao được. 

Năm nay, thời tiết thật điên rồ. Tháng 3 thì miền Trung trời nóng như táp lửa vào mặt. Đến tháng 5 thì trời như bật máy lạnh quá tay. Thời tiết theo mùa bị đảo lộn hết cả. 

Nguyên nhân chính của sự đảo lộn này là do giai đoạn chuyển pha liên tục từ La-Nina sang trung tính (ENSO) và sang El-Nino. Chỉ trong vòng 6 tháng, hệ thống khí hậu có sự biến động rất mạnh do sự chuyển pha gấp gáp này. Và tất nhiên, thứ kích hoạt cho việc bất ổn định này là nóng lên toàn cầu, là biến đổi khí hậu. Ở đâu đó, có những người cho rằng BĐKH là chuyện hoang tưởng. Nhưng ở đây, nó đang hiện hữu bằng cả số liệu khoa học và cả sự trải nghiệm thực tế không mấy dễ chịu này.

Rồi điều gì đang đón đợi chúng ta trong những tháng tiếp theo? Vẫn sẽ là sự mất ổn định của hệ thống khí hậu tạo ra những cơn mưa lớn kèm theo giông lốc cục bộ. Khả năng có thể xuất hiện những cơn bão được hình thành rất nhanh ngay trên biển Đông. Số lượng các cơn bão năm nay có thể sẽ ít hơn trung bình nhiều năm. Nhưng không loại trừ khả năng xuất hiện siêu bão. 

Theo NOAA, có đến hơn 60% khả năng El-Nino quay trở lại vào giai đoạn từ tháng 5-6-7, và hơn 80% khả năng xảy ra El-nino vào cuối năm 2026, đầu năm 2027. Xác suất 13% khả năng xảy ra siêu El-nino (+2.0⁰C).

Khi đó mưa sẽ ít đi, nắng rát mặt, hạn hán có nguy cơ xảy ra trên diện rộng. Và, người nông dân lại sẽ là nhóm dễ bị tổn thương nhất.

Nguyễn Huy