Cuba gia tăng đàn áp trong bối cảnh khủng hoảng kinh tế và xã hội nghiêm trọng

 5 năm sau cuộc biểu tình lịch sử, Cuba gia tăng đàn áp trong bối cảnh khủng hoảng kinh tế và xã hội nghiêm trọng

Thùy Dương/RFI

11/7/2026

Đống lửa do cư dân đốt để phản đối tình trạng mất điện kéo dài tại La Habana, Cuba, ngày 14/05/2026. © Ramon Espinosa / AP

“...Hôm qua 10/07, lần thứ hai chỉ trong vòng 5 ngày, Cuba lại mất điện trên toàn quốc. Theo AFP, Tập đoàn Điện lực Cuba (UNE) thông báo trên mạng xã hội rằng « toàn bộ hệ thống điện quốc gia đã bị ngắt kết nối » vào lúc 16 giờ 30 giờ địa phương (20 giờ 30 GMT). Đây là lần mất điện lần thứ tư trên quy mô toàn quốc trong chưa đầy 6 tháng và là lần thứ chín kể từ cuối năm 2024, tại quốc đảo có khoảng 9,6 triệu dân”.

5 năm sau khi xảy ra các cuộc biểu tình lịch sử kể từ khi chế độ cộng sản Cuba được thành lập năm 1959, La Habana vẫn tiếp tục dập tắt mọi tiếng nói phản đối và gia tăng các biện pháp trấn áp, trong bối cảnh khủng hoảng kinh tế và xã hội nghiêm trọng đang tàn phá đảo quốc. Các công dân chỉ cần lên tiếng phàn nàn về tình trạng thiếu nước, thiếu điện hay thiếu thực phẩm là cũng đủ để bị giam nhốt trong tù.

Đăng ngày: 11/07/2026 - 12:22Sửa đổi ngày: 11/07/2026 - 14:56

4 phútThời gian đọc

Hôm nay 11/07/2026 là đúng 5 năm sau cuộc biểu tình 11/07/2021 quy mô lớn tại Cuba, đòi hỏi nhiều quyền tự do hơn và điều kiện sống tốt hơn, được xem là cuộc biểu tình làm rúng động cả đất nước, khiến một người chết, vài chục người bị thương. Phong trào biểu tình khi đó đã bị đàn áp mạnh tay, với hàng nghìn vụ bắt giữ. 5 năm sau, hiện giờ chính quyền cộng sản Cuba tiếp tục dập tắt mọi tiếng nói phản đối và gia tăng các biện pháp trấn áp, thậm chí chỉ là để « phòng ngừa ».

Chỉ cần đăng tải lên mạng xã hội một video cho thấy các cơ sở quân sự bị bỏ hoang, Eddy Jones, một nghệ sĩ hài kiêm YouTuber, đã bị buộc tội làm gián điệp và có nguy cơ phải đối mặt với án tù chung thân. Bị bắt ngày 01/06 vừa qua, Eddy Jones hiện giờ là một trong số 1.306 tù nhân chính trị ở Cuba, trong đó có 40 người chưa thành niên – một con số kỷ lục kép, theo tổ chức phi chính phủ Prisoners Defenders.

Tổ chức nhân quyền này nhận định với RFI, ban tiếng Tây Ban Nha, rằng kể từ đầu năm nay, các hành động đàn áp đã gia tăng. Chủ tịch Javier Larrondo thậm chí gọi đây là « sự đàn áp phòng ngừa » : « Chế độ đã hoàn thiện hệ thống đàn áp của mình. Họ tiến hành tìm kiếm trên mạng xã hội, theo dõi các cuộc trò chuyện, cuộc gọi, tin nhắn điện thoại. Khi bắt giữ một ai đó, họ kiểm tra điện thoại của người đó, rà soát các mối liên hệ, các trao đổi và những bài đăng trên mạng xã hội ».

Hệ quả của việc giám sát ngày càng chặt chẽ này là thành phần tù nhân chính trị đã thay đổi, không chỉ có những nhà hoạt động hay bất đồng chính kiến. Tổ chức Prisoners Defenders lên án : « Chỉ vì muốn duy trì quyền lực, chính quyền đang tiến hành cuộc chiến chống lại chính người dân của mình ».

Trên đài RFI, bà Johanna Cilano, nhà nghiên cứu chuyên về vùng Caribê, thuộc tổ chức phi chính phủ Amnesty International, cho biết :

« Những người hiện vẫn còn bị giam giữ là những người chịu mức án nặng nhất : một số trường hợp lên tới 20 năm tù. Những người này bị kết tội « phá hoại » hoặc « kích động nổi loạn ». Trong chính sách đàn áp của mình, Nhà nước đã sử dụng Bộ luật Hình sự một cách tùy tiện, nhằm biến họ thành những tấm gương để răn đe xã hội.

Chính quyền cũng đã trả tự do cho một số người hoàn toàn theo cách tùy tiện. Rất nhiều người sau khi được thả vẫn tiếp tục bị theo dõi và bị đe dọa đưa trở lại nhà tù. Trên thực tế, một số người trong số họ lại bị bắt giam, chỉ vì tiếp tục lên án các hành vi vi phạm nhân quyền.

Ngày 11/07/2021, người dân đã xuống đường biểu tình và kể từ đó họ vẫn tiếp tục làm như vậy. Mặc dù các cuộc biểu tình hiện nay không có quy mô như năm 2021, nhưng người dân chưa bao giờ ngừng lên tiếng phản đối, và các hình thức hành động ngày càng đa dạng hơn : chặn đường, biểu tình trước các cơ quan công quyền, đối chất với các quan chức. Cách thức phản đối đã thay đổi hoàn toàn kể từ ngày 11/07 ».

Tối 07/07, nhiều cuộc biểu tình riêng lẻ đã nổ ra tại nhiều khu vực ở thủ đô La Habana, Cuba để phản đối tình trạng mất điện.

Hôm qua 10/07, lần thứ hai chỉ trong vòng 5 ngày, Cuba lại mất điện trên toàn quốc. Theo AFP, Tập đoàn Điện lực Cuba (UNE) thông báo trên mạng xã hội rằng « toàn bộ hệ thống điện quốc gia đã bị ngắt kết nối » vào lúc 16 giờ 30 giờ địa phương (20 giờ 30 GMT). Đây là lần mất điện lần thứ tư trên quy mô toàn quốc trong chưa đầy 6 tháng và là lần thứ chín kể từ cuối năm 2024, tại quốc đảo có khoảng 9,6 triệu dân.

RFI