Khi người giàu che hết phần còn lại của xã hội.
Nam Hai Le
21/01/2026
“...Nhưng nhìn vào GDP đầu người, ông Tô Lâm nói ta còn đang phấn đấu tăng 30%/năm đến 2030 đạt 8000$/năm, hiện tại mới 4600$/năm - khoảng 10tr/tháng”.
Ta sẽ nghe thấy những cụm từ như này:
— ôi nhiều RR Maybach hơn cả Tây; toàn đại gia ngầm ; ….
Lại loanh quanh 5m2 ở Hoàn Kiếm nhà hát lớn, hoặc mạng xã hội các “du lịch sinh” rồi nhận định rồi.
Nhưng nhìn vào GDP đầu người, ông Tô Lâm nói ta còn đang phấn đấu tăng 30%/năm đến 2030 đạt 8000$/năm, hiện tại mới 4600$/năm - khoảng 10tr/tháng.
Vấn đề của Việt Nam hôm nay không phải là không có người giàu, mà là người giàu đang che khuất phần còn lại của xã hội.
Thực tế, có thể ước tính khoảng 10% dân số Việt Nam đã bứt phá khỏi mặt bằng chung. Tài sản sử dụng được (nhà, xe, tiền, dòng tiền), không tính “định giá tự huyễn”, có thể từ 15–20 tỷ trở lên.
Trong số đó, top 1% còn đi xa hơn nữa. Và phần lớn con cái của nhóm top 10% này đều đã hoặc đang du học.
Nếu tạm tính:
• 10% của 100 triệu dân = 10 triệu người
• Mỗi gia đình trung bình 3 người → khoảng 3 triệu người trẻ xuất thân top 10%
• Trong đó, giả sử 20% (khoảng 600.000 người) có trải nghiệm sống, tiêu dùng, du lịch còn “giàu” hơn cả mặt bằng phương Tây
Đây chính là những hình ảnh tràn ngập trên mạng xã hội: du lịch sang chảnh, tiêu dùng đắt tiền, lifestyle hào nhoáng — tạo cảm giác rằng Việt Nam đang “giàu lên rất nhanh”.
Nhưng cần nhớ một điều rất đơn giản:
Facebook mỗi người tối đa 5.000 bạn. Con số người ta thực sự quen còn thấp hơn nhiều. Chỉ vài trăm nghìn người giàu đã đủ phủ kín toàn bộ không gian mạng của mỗi cá nhân.
Vì vậy, những gì ta thấy trên mạng không phải là xã hội, mà chỉ là một lát cắt rất nhỏ nhưng rất ồn.
Trong khi đó, thực tế nằm ở 90% còn lại — khoảng 90 triệu người:
• Là bố mẹ, ông bà ở quê, bữa cơm rau canh, chi tiêu dưới 50.000/ngày
• Là sinh viên ra trường lương 5–6 triệu, ăn cơm bụi 20–30 nghìn/suất suốt nhiều năm
• Là công nhân, nhân viên mẫn cán lương 10–15–20 triệu/tháng, tích cóp mỏi mòn mà không biết bao giờ mới “ngẩng đầu”
• Là vô số lao động chân tay, phụ hồ, người ở quê, thu nhập 3–5 triệu/tháng, sống qua ngày
Sự thật nằm ở con số 90 triệu, nhưng rất ít người nhìn thấy — vì họ không hiện diện trên mạng theo cách hào nhoáng.
Tôi vẫn nói với các em sinh ra ở Hà Nội, lớn lên trong điều kiện tốt, được đi du học:
Chỉ cần đi qua cầu Thăng Long, sang Sóc Sơn, Đông Anh, là sẽ hiểu Việt Nam không phải chỉ có CEO, shark, hay những đội “lùa gà” trên mạng.
Hiểu được điều đó không để bi quan.
Mà để đừng nhầm lẫn mạng xã hội với xã hội, và đừng đánh giá cả một quốc gia bằng cuộc sống của 10% may mắn nhất.
Regards,
Dr.
Không có nhận xét nào