Header Ads

  • Breaking News

    'Bụi đời' của Nguyễn Phan Quế Mai: Chiến tranh, tình yêu và sự tha thứ

    Mỹ Hằng/BBC News

    09/5/2023



    Chụp lại hình ảnh, 

    Nhà văn Nguyễn Phan Quế Mai nói với BBC rằng hành trình tìm cha mẹ đầy hi vọng và nước mắt của hàng chục ngàn người con lai sau Chiến tranh Việt Nam đã thôi thúc chị viết tiểu thuyết Dust Child - Bụi đời - trong bảy năm

    Hành trình tìm cha mẹ đầy hi vọng và nước mắt của hàng chục ngàn người con lai sau Chiến tranh Việt Nam đã thôi thúc nhà văn Quế Mai viết tiểu thuyết đầy chất thơ Dust Child - Bụi đời - trong bảy năm.

    Đã có nhiều tiểu thuyết về Chiến tranh Việt Nam được viết dưới góc nhìn của các cựu binh từ hai chiến tuyến. Nhưng rất ít tiểu thuyết viết về thân phận những người con lai ra đời trong cuộc chiến này cũng như trải nghiệm của cha mẹ họ. 

    Cuộc đời của những cô gái thôn quê phải chôn vùi mơ ước đi học để trở thành 'gái bar' như Trang, Quỳnh, của những người con lai tìm cha mẹ trên đường đời gió bụi như Phong, hay những lỗi lầm, uẩn ức chôn giấu gần hết cuộc đời như của cựu binh Dan, được gợi mở, đan xen trong gần 400 trang sách, bằng lối viết vừa mộc mạc vừa trữ tình lôi cuốn của nhà văn Quế Mai khiến người đọc vừa bồi hồi, vừa thổn thức ngay cả khi đã khép lại trang cuối cùng. 

    Có hàng chục ngàn người con lai được sinh ra trong Chiến tranh Việt Nam từ các mối quan hệ giữa phụ nữ Việt Nam với lính Mỹ, theo nhà văn Quế Mai.

    Cùng lúc đó, có khoảng ba triệu lính Mỹ đã phục vụ trong Chiến tranh Việt Nam, từ năm 1965-1975, Khi ra đi, hầu hết còn rất trẻ. Nay nhiều người mang theo chấn thương tâm lý rất nặng nề từ cuộc chiến.

    Trong nhiều năm, nhà văn Quế Mai đã trực tiếp hỗ trợ nhiều trường hợp con lai và cha mẹ của họ trong hành trình tìm kiếm thân nhân.

    Nhiều người cho đến nay vẫn mang những vết thương chưa được chữa lành, những ước nguyện tìm người thân bị thất lạc.

    Nhưng không phải chỉ có nỗi đau, cuốn sách còn nói về nghị lực và hành trình tự chữa lành, cùng hy vọng về hạnh phúc, bình an của những anh chị em lai và gia đình họ - nhà văn Quế Mai chia sẻ với BBC Tiếng Việt trong khi chị đang bận rộn di chuyển giữa nhiều quốc gia trong hành trình giới thiệu cuốn Dust Child đến với độc giả thế giới.

    Nhận xét về cuốn Dust Child, nhà văn đoạt giải Pulitzer Nguyễn Thanh Việt viết: 

    "Một câu chuyện đau lòng về những lý tưởng đã mất, lòng tận tụy của con người và những lỗi lầm khó chuộc. Dust Child khẳng định Nguyễn Phan Quế Mai là một trong những người quan sát tài năng nhất về những hậu quả tàn khốc của chiến tranh."

    BBC: Dust child có một kết thúc có thể gọi là khá có hậu, làm ấm lòng người đọc, dù các nhân vật chính trongtruyện chưa tìm thấy hết người thân của mình. Còn những mảnh đời Amerasians mà chị từng gặp có được kết thúc đẹp như vậy hay không?

    Nguyễn Phan Quế Mai: Trong tất cả các quyển sách của mình, tôi muốn thắp lên ánh sáng hy vọng giữa những hoàn cảnh tăm tối nhất, bởi hy vọng chính là động lực để người ta sống tiếp. 

    Tôi cũng muốn viết về lòng tốt con người, vì tôi tin xung quanh chúng ta có rất nhiều người tốt. Và tôi cũng tin vào lòng vị tha, bởi lòng vị tha là điều cần thiết cho sự bình yên của mỗi con người, mỗi gia đình và của cả xã hội. 

    Trong tiểu thuyết của tôi, nhân vật chính Nguyễn Tấn Phong - một người lai đã chịu nhiều đau khổ và biến cố, đã vượt qua nhiều thử thách nhờ tình yêu dành cho vợ con và nghị lực của anh ấy, nhưng hạnh phúc của anh ấy vẫn chưa trọn vẹn khi quyển sách kết thúc, bởi vì có rất nhiều bí mật xoay quanh cuộc đời của anh ấy. 

    Ở ngoài cuộc sống, tôi đã gặp nhiều anh chị em lai với nghị lực đáng ngưỡng mộ, và cũng như Nguyễn Tấn Phong, hạnh phúc của họ ít khi trọn vẹn vì nhiều người cho đến nay chưa tìm được cha mẹ, hoặc khi tìm được thì cha và mẹ đã mất… 

    BBC: Trong bảy năm viết cuốn Dust Child, đã có thêm những diễn biến gì mới, đáng kể trong đời sống của những anh chị em lai Việt Mỹ mà chị biết?

    Nguyễn Phan Quế Mai: Trong bảy năm qua, tôi đã chứng kiến một số cuộc đoàn tụ của các anh chị em lai với cha mẹ ruột. 

    Những anh chị em lai này cũng trên 50 tuổi, đã mất mát quá nhiều, nên khi tìm lại được người thân - những người mở rộng vòng tay đón họ và yêu thương họ - họ như có được cuộc sống mới. 

    Nhưng những câu chuyện có hậu vẫn còn rất ít, và tôi biết có nhiều anh chị em lai sống trong nghèo khó bởi họ mù chữ, ở những vùng hẻo lánh, khó tiếp cận được các dịch vụ xã hội. 

    Con cái họ vì thế cũng gặp nhiều khó khăn. 

    Hai tiểu thuyết đưa tên tuổi của nhà văn Nguyễn Phan Quế Mai ra với thế giới


    Chụp lại hình ảnh, 

    Hai tiểu thuyết đưa tên tuổi của nhà văn Nguyễn Phan Quế Mai ra với thế giới

    BBC: Điều mà chị thấy để lại ấn tượng sâu sắc nhất với chị trong thời gian tham gia giúp đỡ các cựu binh Mỹ và những người lai tìm gặp lại thân nhân là gì?

    Nguyễn Phan Quế Mai: Là vòng tay nhân ái của cộng đồng các anh chị em lai. 

    Tôi quen biết và làm việc với anh Nhật Tùng (Jimmy Miller) - giám đốc tổ chức phi chính phủ Tình Lai Không Biên Giới (trụ sở ở Spokane, Washington), anh Trần văn Kirk (Kirk Kellerhals), giám đốc tổ chức phi chính phủ SouthEastAsianCoast2Coast Foundation (trụ sở ở Virginia), chị Trista Goldberg, giám đốc tổ chức Operation Reunite (trụ sở ở New Jersey).

    Cả ba đều là những anh chị lai bị thất lạc cha hoặc cả cha và mẹ. Sau khi tìm được người thân, anh Tùng, anh Kirk và chị Trista đã đang nỗ lực giúp các anh chị em khác tìm lại cha mẹ ruột của mình.

    BBC: Có những điều gì chị viết trong cuốn sách này mà chị ao ước nó xảy ra/ hoặc không xáy ra trên thực tế với những anh chị em lai mà chị từng gặp gỡ?

    Nguyễn Phan Quế Mai: Chiến tranh và xung đột, sự kỳ thị đem đến những hậu quả rất đau lòng. 

    Những hậu quả đó được phản ánh trong quyển sách này, và tôi ước rằng chúng không bao giờ tồn tại trong đời thật. 

    Nhưng tiếc thay, chiến tranh, xung đột và sự kỳ thị vẫn diễn ra hàng ngày, hàng giờ trên trái đất này. 

    Vì thế, tôi nghĩ văn chương cần lên tiếng và đối đầu với bạo lực, cái ác, sự bất công, sự kỳ thị để cuộc sống này tốt đẹp hơn. 

    BBC: Đọc cuốn Dust Child của chị, quả thật khó mà dừng lại được. Mỗi chương kể một câu chuyện đầy lôi cuốn mà kết của mỗi chương luôn thôi thúc người đọc phải đọc tiếp chương kế tiếp để biết diễn biến là gì. Cứ như xem một cuốn phim vậy. Chị có nghĩ sẽ có cơ hội để chuyển thể Dust Child thành phim vào một ngày không xa?

    Nguyễn Phan Quế Mai: Quyển sách này mất bảy năm bởi vì tôi đầu tư cho việc xây dựng nhân vật, cốt truyện. 

    Tôi trân trọng thời gian của độc giả vì thế muốn nỗ lực hết sức mình để có một quyển sách lôi cuốn nhưng cũng có tính thơ. 

    Tôi yêu điện ảnh và hy vọng quyển sách của mình sẽ được chuyển thể. Hiện tôi đã có một người đại diện phim (film agent) dày dặn kinh nghiệm tuy nhiên, mỗi ngày có rất nhiều quyển sách hay được ra mắt, cho nên việc chuyển thể một tiểu thuyết thành phim còn phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố trong đó có sự may mắn.

    BBC: Trong truyện, chị dùng rất nhiều Truyện Kiều, các câu thành ngữ, tục ngữ, các bài hát ru tiếng Việt… Chị lấy cảm hứng này từ đâu?